Fag:Religion og livssyn

Frå Alnakka.net

Gå til: navigering, søk

estetiske fag • matematikk/naturfag • samfunnsfag • religion/livssyn • språk/litteratur

engelsk • hebraisk • kroppsøvingmat og helse • matematikkmusikknaturfag • norsk • spansk • tysk

Religion og livssyn

Artiklar

Reb Arthur Waskow.jpg
Arthur Waskow (f. 1933) er ein rekonstruksjonistisk rabbinar og författar som mange reknar som ein av ledarane av rørsla jødisk förnyelse. Han har vore involvert i jødisk förnyelse sidan 1969, og han er ein «stifinnar» i ALEPH: the Alliance for Jewish Renewal. Han er grunnleggar og ledar av The Shalom Center, ein organisasjon som arbeider för å «verne og heile jorda» på måtar som er fundert på jødisk tankegods og praksis.   Les meir …
Berurijjá (hebr. בְּרוּרִיָּה) er ei av fleire kvinnor som blir omtala som lærde i Talmúd. Ho var kona til tanná rebbí Meír og dotter ått rebbí Ḥananjá ben Teradijjón, som er ein av «dei ti martyrane». Ho blir beundra för den breide kunnskapen sin om emne innaför både halakhá og aggadá og blir sagt å ha lært rabbinarane 300 halakhót på ein einaste overskya dag (Massékhet Pesaḥím 62b).   Les meir …
Bahá’íar må, i følgje Bahá’u’lláh, seie minst éi av tre openberra obligatoriske bøner (salāt på arabisk). I boka Kitáb-i-Aqdas pålegg Bahá’u’lláh bahá’íloven om ei obligatorisk daglig bøn som blir lesa av kvar bahá’í åleine. I Kitáb-i-Aqdas skriv han òg at den obligatoriske bøna fanst nerskreva på ein anna tavle. Tavla som inneheldt den her obligatoriske bøna vart ikkje frigjeva til bahá’íane i Bahá’u’lláh sine dagar, og den her bøna vart utbytt med tre obligatoriske bøner av Bahá’u’lláh. Etter at Bahá’u’lláh dødde, vart teksten ått den opprinnelige bøna teken av Mírzá Muhammad `Alí.   Les meir …
5515 Gol stavkirkje på Bygdøy.jpg
Gol stavkirkje er ei stavkirkje frå Gol i Hallingdal i Buskerud frå kring 1200 som no står på Norsk FolkemuseumBygdøy i Oslo. Kirkja var i vanlig bruk på Gol i fleire hundre år, men vart gradvis så nersleta og fullstappa at kirkjelyden fikk bygd ei ny. Stavkirkja skulle rivast, men vart redda av Fortidsminneforeningen og kong Oscar II, som fikk ho flytta til Bygdøy og restaurert til slik ein meinte ho hade vore före reformasjonen.   Les meir …
Julaftonen av Carl Larsson 1904.jpg
Jul, òg skrive jol, slik ho blir feira i Skandinavia i dag er ei synkretistisk høgtid som hovudsaklig inkluderer trekk frå den kristne kristmessa, den romerske saturnalia-festen og den norrøne jól — i tillegg til enkelte trekk frå blant anna den jødiske ljøsfesten hanukká. Typiske element i julfeiringa over heile verda inkluderer levande ljøs, festlig lag, familiesamlingar, kraftig tradisjonsmat, gjeving av og beding om gåvor og almissor, symbol som raudt og grønt, nissar, englar, stjernor og julkrybbor.   Les meir …
Karl Emil Franzos (f. 25. oktober 1848; d. 28. januar 1904) var ein austerriksk-jødisk författar og redaktør som særlig er kjent för å ha gjeve ut den første utgåva av Woyzeck (1879) og för å ha grunnlagt tidsskriftet Deutsche Dichtung. Karl Emil Franzos vart fødd den 25. oktober 1848 i Podolia i Ukraina av sefardisk far og Odessa-jødisk mor. Han vaks opp hovudsaklig i shtétlen Czortków in Galicja. Far hans, ein distriktslege, dødde tidlig, og etter at Karl Emil hade fullført gymnaset i Czernowitz i Bukovina laut han arbeide som lærar för å försørgje seg sjølv og gjera seg klar til universitetsstudia. Han studerte juss ved universiteta i Wien og Graz, men etter at han bestod eksaminasjonen för statlige juristar, avbraut han den karrieren og begynte som journalist i staden.   Les meir …
Ovadia Yosef, 2007.jpg
Ḥakhám Ovadia Yosef, hebr. עובדיה יוסף (f. 24. september 1920 i Bagdad i Irak; d. 7. oktober 2013 i Jerusalem i Israel); òg skreve Ovadia Yossef, er ein ḥaredisk rabbinar, talmúdlærd og posék (anerkjent halakhá-tolkar). Han er tidligare sefardisk risjón leṢijjón (sefardisk overrabbinar i Israel) og novarande åndelig ledar för det politiske partiet Shas i Knesset (det israelske parlamentet). Ḥakhám Yosef sine tesjubót (halakhiske svar) er svært høgt respektert i den ortodokse verda og blir sett på som bindande i mange mizraḥiske samfunn.   Les meir …
Ketubba Amsterdam 1718.jpg
Portugisarjødar (nyn.; bm./da. portugiserjøder) eller portugisjødar (nyn.; bm./da. portugisjøder; sv. portugisjudar) er ei gruppe av sefardím som har hovudopphavet sitt i dei sefardím som kom frå Spania og Portugal til Italia, Vest-Europa og Amerika frå sist på 1400-talet og fram til sist på 1700-talet. Portugisarjødane har eit karakteristisk ritual basert på ritualet på Den iberiske halvøya före utvisinga derifrå i 1490-åra, men òg med mange trekk frå dei italiensk-jødiske bené Roma og frå marokkanske sefardím. Portugisarjødane hade varierande grad av innreise-, nærings- og busettingsrett i Danmark og Norge frå 1657 av. Ved den norske Grunnloven av 17. mai 1814 vart det innført fullt forbod mot innreise og opphald för alle jødar, men unntaket för portugisarjødane vart bekrefta att av Justisdepartementet den 4. november 1844 — seks år före heile jødeparagrafen vart oppheva.   Les meir …
ReginaJonas1.jpg
Regina Jonas (19021944) var ein rabbinar frå Berlin i Tyskland. Ho var den første kvinna vi veit om i europeisk og nordamerikansk historie som studerte til rabbinar, fikk semikhá som rabbinar og gjorde sosialt, teologisk og religiøst arbeid som rabbinar. Regina Jonas vart fødd i Berlin den 3. august 1902. Far hennar dødde da ho var svært ung. Som mange kvinnor på si tid begynte ho på ei karriere som lærar, men ho kjente at noko mangla. Ho begynte å studere ved Hochschule für die Wissenschaft des Judentums i Berlin og tok seminariekurs för liberale rabbinarar og lærarar. Der oppnådde ho ein akademisk grad som «akademisk religionslærar». Med målet å bli rabbinar, skreiv Regina Jonas ei avhandling som svara til kravet for ordinasjon. Emnet hennar var Kan ei kvinne vara rabbinar etter halakhiske kjeldor?   Les meir …
Rabbinar Sandy Eisenberg Sasso (f. 1947 i Philadelphia, Pennsylvania) er ein rekonstruksjonistisk rabbinar og barnebokförfattar. Ho vart ordinert ved Reconstructionist Rabbinical College den 19. mai 1974 som den første kvinnelige rabbinaren innaför rekonstruksjonistisk jødedom og den andre kvinnelige rabbinaren nån gong i USA. Sandy Eisenberg Sasso er gift med rabbinar Dennis Sasso, og dei har borna David (f. 1976) og Debora (f. 1979).   Les meir …
Seliḥót (hebr. סְלִיחוֹת) er namnet på ei rad sonings- og tilgjevingsbøner som tradisjonelt blir lesne i tida fram mot rosj hasjaná og kippúr så vel som på jødiske fastedagar (med unntak av tisjngá beáb). Det finst mange olike utgåvor av Seliḥót-bønene, alt etter kva tradisjon de er frå — og i nokre tradisjonar etter kva dag de er för òg.   Les meir …
Arch.of.Titus-Sack.of.Jerusalem.JPG
Tisjngá beáb (hebr. ט’ בְּאָב el. תִּשְׁעָה בְּאָב [tiš'ʕā bə'āb]) eller 9. ab, òg kalla tanganít ab (‘ab-fasta’) og el ayuno negro (sp., ‘den svarte fasta’), er ein sørgje- og fastedag til minne om Tempelets fall i 587 fvt. og 70 evt. I tillegg fann mange andre tragiske hendelsar i jødisk historie stad på eller nærme den her datoen, inkludert utvisinga av jødane frå Spania i 1492. Den her utvisinga skjedde förøvrig samtidig med at Christophorus Columbus la ut frå Spania med dei tre skipa sine, visstnok för å prøve å finne sjyvegen til Kina. Dagen blir markert i rabbinsk jødedom med spesielle gudstjenestor og med full faste frå solnergang på tisjngá beáb-aftanen til solnergang ved slutten av tisjngá beáb-dagen.   Les meir …
Seal for the Tribunal of the Holy Office of the Inquisition (Spain).png
El Tribunal del Santo Oficio de la Inquisición, oftast kalla Den spanske inkvisisjonen på norsk, var eit tribunal som vart etablert søndag den 1. november 1478 av regentparet Fernando II de Aragón og Isabel I de Castilla. Målet var å konservere og styrke katolsk ortodoksi i rika deras, som omfatta Kastilja, Aragón og Kongedømmet Sicilia, og å erstatte Den pavelige inkvisisjonen. Alt dei første åra låg hovudfokuset på å slå ner på avvik frå katolsk ortodoksi blant jødiske og muslimske konvertittar til kristendommen. Det fokuset vart intensivert etter dei kongelige dekreta som påbaud at alle jødar (i 1492) og muslimar (i 1503) skulle konvertere eller flytte utur landet. På grunn av ofullstendig dokumentasjon veit vi ikkje nøyaktig kor mange som vart ramma av Den spanske inkvisisjonen, men tilgjengelige data tyder på at så mange som kring 150 000 vart ramma berre i tida 1560–1700; at eigedommar og lausøre tilsvarande mange millionar gulldukatar vart konfiskert, og at tusenvis av menneske vart avretta. Den spanske inkvisisjonen var direkte underlagt det spanske kongehuset. Han var aktiv over store deler av verda fram til sist på 1700-talet, og inkvisisjonen vart først formelt og endelig nerlagt fredag den 15. juli 1831.   Les meir …

Populære sidor

  1. Portugisarjødar (vist 75395 g.)
  2. Jødedom (vist 30737 g.)
  3. Islām (vist 19219 g.)
  4. David Aaron de Sola (vist 13319 g.)
  5. Der Türkische Tempel (vist 12217 g.)
  6. Baruch Spinoza (vist 12111 g.)
  7. Ishac Aboab da Fonseca (vist 11359 g.)
  8. Ovadia Yosef (vist 9248 g.)
  9. Jødar (vist 7760 g.)
  10. Den helige Birgittas kapell (Tustna) (vist 7073 g.)
  11. Stavkirkje (vist 7030 g.)
  12. Synagogen i Bergstien i Oslo (vist 6782 g.)
  13. Sikhisme (vist 6696 g.)
  14. Buddhisme (vist 6576 g.)
  15. Der Ritus der portugiesischen Synagoge. Hamburg, Oct. 1837. (vist 6008 g.)
  16. Aryeh Kaplan (vist 5987 g.)
  17. Esnoga (vist 5614 g.)
  18. Gurmukhī (vist 5584 g.)
  19. Gurū Nānak Dēv (vist 5534 g.)
  20. Birkàt hammazón (vist 5525 g.)
  21. Synagogen i Arkitekt Christies gate i Trondheim (vist 5348 g.)
  22. Abraham Geiger (vist 5236 g.)
  23. Edøy gamle kirkje (vist 5063 g.)
  24. Runebomme (vist 4987 g.)
  25. Sefardím (vist 4752 g.)
  26. Jul (vist 4741 g.)
  27. Tenákh (vist 4700 g.)
  28. Adolph de Lemos (1848–1900) (vist 4685 g.)
  29. Central Jam-e-Mosque, World Islamic Mission (vist 4681 g.)
  30. Emanuel Mendez da Costa (vist 4636 g.)
  31. Charles-Valentin Alkan (vist 4586 g.)
  32. Esnogaen i Amsterdam (vist 4576 g.)
  33. Aḥmadiyyā (vist 4286 g.)
  34. David Nieto (vist 4260 g.)
  35. Pandjābī (vist 4164 g.)
  36. Samuel Jessurun de Mesquita (vist 4153 g.)
  37. Cochinilla (vist 4151 g.)
  38. Hebraisk (vist 4127 g.)
  39. Dei ti sikh-gurūane (vist 4043 g.)
  40. Kahal Kados Bet Israel (Hamborg 1855-1934) (vist 4028 g.)
  41. Kahal Kados Newe Salom (Altona 1771-1882) (vist 4015 g.)
  42. Bendigamos al altíssimo (vist 3846 g.)
  43. Camille Pissarro (vist 3812 g.)
  44. Generelt om jødedom (vist 3803 g.)
  45. Tefillín (vist 3770 g.)
  46. Tallét (vist 3768 g.)
  47. Kasjrút (vist 3726 g.)
  48. Portugisarjødiske tengamím (vist 3726 g.)
  49. Emanuel Aguilar (vist 3687 g.)
  50. Borecas (vist 3640 g.)
  51. Grace Aguilar (vist 3627 g.)
  52. Sefer (vist 3582 g.)
  53. Djudeospanjol (vist 3524 g.)
  54. Ephraim Wolff Koritzinsky (1883–1942) (vist 3454 g.)
  55. Esnogaen i Creechurch Lane i London (vist 3416 g.)
  56. Moské (vist 3388 g.)
  57. Det portugisarjødiske samfunnet i Hamborg (vist 3374 g.)
  58. Bacalao (vist 3370 g.)
  59. Jødekakor (vist 3349 g.)
  60. Asjkenazím (vist 3346 g.)
  61. Moster gamle kirkje (vist 3327 g.)
  62. Bahá’ítru (vist 3294 g.)
  63. Mosjé ben Maimón (vist 3266 g.)
  64. Bevis Marks-esnogaen (vist 3211 g.)
  65. Al-Qur’ān (vist 3179 g.)
  66. Asenát Barzani (vist 3140 g.)
  67. Jewish Theological Seminary of America (vist 3104 g.)
  68. Israelitischer Tempel i Poolstraße i Hamborg (vist 2963 g.)
  69. Liberal islām (vist 2956 g.)
  70. Abraham Lopes Cardozo (vist 2941 g.)
  71. Kastiljansk (vist 2923 g.)
  72. Leví ben Geresjón (vist 2870 g.)
  73. Isaac Bashevis Singer (vist 2857 g.)
  74. Abigail Rebecca Samuda (vist 2838 g.)
  75. Det jødiske samfunnet i Kristiansund (vist 2831 g.)
  76. David Abraham Bueno de Mesquita (vist 2815 g.)
  77. Bahá’u’lláh (vist 2755 g.)
  78. Ḥajjím Joséf Davíd Azulái (vist 2714 g.)
  79. Gløshaug kirkje (vist 2705 g.)
  80. Abraham de Casseres (vist 2689 g.)
  81. Gurū Ardjan Dēv (vist 2659 g.)
  82. Di mangase-buch (vist 2616 g.)
  83. Kristendom (vist 2609 g.)
  84. Gol stavkirkje (vist 2576 g.)
  85. Ole Andreas Lindeman (vist 2570 g.)
  86. Gurduārā (vist 2514 g.)
  87. Moritz Rabinowitz (vist 2508 g.)
  88. Mordecai Kaplan (vist 2441 g.)
  89. Mezuzá (vist 2422 g.)
  90. Aure kirkje (vist 2421 g.)
  91. Cochinijødar (vist 2412 g.)
  92. Gurū Angād Dēv (vist 2390 g.)
  93. Alstadhaug kirkje (vist 2334 g.)
  94. Det mosaiske trossamfund i Oslo (vist 2315 g.)
  95. Jiddisch (vist 2314 g.)
  96. Grip kirkje (vist 2295 g.)
  97. Rabbinar (vist 2277 g.)
  98. Torá (vist 2266 g.)
  99. Daglig bøn i bahá’ítrua (vist 2213 g.)
  100. Kahal Kados Bet Israel (Hamborg 1935-1940) (vist 2177 g.)

Alnakka.net blir dreven på frivillig basis. Om du har kunnskapar om musikk- og/eller kulturhistorie, skandinavisk kystkultur, religion/livssyn (inkludert bahá’ítru, buddhisme, islam, jødedom, sikhisme o.a.) eller urfolk og minoritetar (inkl. samar og reisande), og du godtek retningslinjone, så er du velkommen til å laga deg brukarkonto og vara med og skrive.   Les meir ...
Personlige verkty